Vijeće Evrope upozorilo na nepravilnosti tokom izbora u Rs: Traže reformu izbornog sistema BiH

Kongres lokalnih i regionalnih vlasti Vijeća Evrope usvojio je preporuke za unapređenje izbornog sistema Bosne i Hercegovine, nakon što su međunarodni posmatrači utvrdili niz nepravilnosti tokom prijevremenih izbora za predsjednika entiteta Rs.

Preporuke su usvojene 28. oktobra na 51. zasjedanju Kongresa u Strazburu, a javnosti su predstavljene 30. oktobra. Dokument obuhvata prijevremene izbore održane 23. novembra 2025. godine i ponovljeno glasanje 8. februara 2026. godine.

Izvještaj je predstavio James Moloney iz Irske, koji je ukazao na probleme u organizaciji predizborne kampanje, korištenju javnih resursa i finansiranju političkih aktivnosti.

Prema ocjeni Kongresa, izbori su uglavnom bili konkurentni i organizacijski dobro provedeni, uprkos kratkim rokovima i složenim političkim okolnostima.

Međutim, međunarodni posmatrači upozorili su da svi politički učesnici nisu imali ravnopravne uslove za predstavljanje biračima.

Posebno su izdvojene razlike u medijskoj zastupljenosti kandidata, zloupotreba administrativnih resursa i nedovoljna transparentnost finansiranja izbornih kampanja.

Uočene su i nepravilnosti tokom samog glasanja. Iako njihov broj nije ocijenjen velikim, Kongres ih smatra zabrinjavajućim zbog mogućeg utjecaja na povjerenje građana u izborni proces.

Zabrinutost zbog regularnosti glasanja rezultirala je odlukom o njegovom ponavljanju na 136 biračkih mjesta. Ponovljene izbore pratila je manja delegacija posmatrača Vijeća Evrope.

Kongres je pozvao vlasti Bosne i Hercegovine da pristupe sveobuhvatnoj ustavnoj i izbornoj reformi, uz uključivanje relevantnih političkih i društvenih aktera.

Među preporučenim mjerama nalazi se jačanje kapaciteta izborne administracije, kako bi nadležne institucije mogle djelotvornije provoditi izbore i kontrolisati poštovanje propisa.

Posebna pažnja posvećena je potrebi ažuriranja i sređivanja biračkih spiskova, kao i smanjivanju prednosti koje tokom kampanje imaju kandidati i političke stranke na vlasti.

Vijeće Evrope zatražilo je i unapređenje nadzora nad medijskim izvještavanjem te strožiju kontrolu finansiranja izbornih kampanja.

U preporukama je naglašena potreba za većim učešćem žena i mladih u političkom životu, kao i za poboljšanjem pristupačnosti biračkih mjesta osobama s invaliditetom.

Kongres je pozvao političke aktere da poštuju integritet izbornog procesa i doprinesu vraćanju povjerenja građana u demokratski izabrane institucije.