Za NAP piše: Almir Bečarević, stručnjak za gas i energetiku i bivši ministar u Vladi KS
Učešće plina iz Ruske Federacije u ukupnoj potrošnji gasa u Evropskoj uniji prije rata u Ukrajini iznosio je do maksimalnih 40% ili do maksimalnih cca 200 milijardi Sm3.
Otpočinjanjem ratnih dešavanja dolazi do drastičnog smanjenja učešća ruskog gasa u potrošnji u EU.
Istovremeno, ono što je generalno potrebno znati o potrošnji plina u EU je to da je ista smanjena u periodu od 2021. do 2025. godine za cca 20%. To je rezultat programa REPower EU, prijedloga Evropske unije za okončanje ovisnosti o ruskim fosilnim gorivima do 2027. godine, koji je pokrenut u maju 2022.
Tri glavna cilja su bila: ušteda energije, poticanje rasta obnovljivih izvora energije i diverzifikacija opskrbe energijom. Pristankom na ovaj prijedlog Evropske komisije značio je i dobrovoljni pristanak država članica EU da smanje upotrebu gasa.
Da vidimo šta to znači u praksi.
EU je 2021. godine imala ukupnu potrošnju gasa u iznosu od nešto preko 400 milijardi Sm3.
Potrošnja gasa je u EU 2024. godine iznosila nešto preko 330 milijardi Sm3, a u 2025. procjena potrošnje gasa je ostala na ovom nivou.
Kada vidimo ove podatke vidimo da je došlo do osjetnog pada potrošnje prirodnog gasa.
Što se tiče uvoza gasa u EU iz Ruske Federacije tu su pokazatelji još drastičniji i odražavaju ciljeve EU o smanjenju uvoza fosilnih goriva iz Rusije.
Godine 2021. uvoz gasa iz Ruske Federacije bio je na razini cca 150 milijardi Sm3. Zacrtanim ciljevima kroz program REPower EU dolazi do drastičnog pada uvoza ruskog gasa i isti je u 2025. godini iznosio cca 36 milijardi Sm3. Ovo praktično znači da je učešće ruskog gasa u potrošnji gasa u EU pao na simboličnih do 10-12% od ukupno potrošenih količina gasa.
