U Beogradu organizovano okupljanje nacista. Putin iza svega

Beograd je 31. maja bio domaćin konferencije pod nazivom „Budućnost evropskih nacija“, na kojoj su se okupili predstavnici krajnje desnih političkih pokreta iz više evropskih zemalja, poznatih po podršci ruskom predsjedniku Vladimiru Putinu i protivljenju Evropskoj uniji, NATO-u i zapadnim integracijama, javlja Searchlight Magazine.

Skup je održan u centru Beograda, a riječ je o trećoj konferenciji u nizu događaja koje posljednjih mjeseci širom Evrope organizuje italijanski krajnje desni političar Roberto Fiore. Slični skupovi ranije su održani u Madridu i Rimu, a organizatori ih predstavljaju kao platformu za okupljanje političkih snaga koje se zalažu za, kako navode, „Evropu suverenih nacija“.

Međutim, sastav učesnika i njihova politička prošlost ukazuju na znatno drugačiju sliku. Na konferenciji su učestvovali pojedinci i organizacije koje su godinama povezivane s neofašističkim, neonacističkim i ultranacionalističkim pokretima širom Evrope, dok su pojedini učesnici ranije prisustvovali skupovima organizovanim uz podršku ruskih ultrakonzervativnih i krajnje desnih krugova.

Organizator pod američkim sankcijama

Domaćin skupa bio je Miša Vacić, lider Srpske desnice i jedna od najprepoznatljivijih figura srbijanske proputinovske krajnje desnice.

Američko Ministarstvo finansija uvrstilo je Vacića na listu sankcionisanih osoba 2023. godine zbog aktivnosti koje su, prema obrazloženju Vašingtona, bile usmjerene na podršku ruskim interesima i destabilizaciju regiona.

Vacić je u septembru 2022. godine učestvovao kao međunarodni posmatrač na referendumima koje je Rusija organizovala u okupiranim dijelovima Ukrajine neposredno prije njihove aneksije. Ti referendumi nisu priznati od većine država svijeta i međunarodnih organizacija.

Poznat je i po otvorenoj podršci ruskoj politici prema Ukrajini, a više puta se javno pojavljivao na događajima organizovanim uz prisustvo ili podršku ruskih zvaničnika. Prema navodima organizatora konferencije, upravo je Vacić koordinirao održavanje beogradskog skupa.

Njegovo ime ponovo je izazvalo pažnju javnosti nakon što je u martu ove godine fotografisan kako na jednom sličnom skupu u Rimu izvodi fašistički pozdrav.

Roberto Fiore kao glavna zvijezda skupa

Centralna ličnost konferencije bio je Roberto Fiore, lider italijanskog pokreta Forza Nuova i osnivač Alijanse za mir i slobodu, panevropske mreže krajnje desnice osnovane 2015. godine.

Fiore je jedno od najpoznatijih imena evropske ekstremne desnice. Tokom osamdesetih godina napustio je Italiju nakon bombaškog napada na željezničku stanicu u Bolonji, jednog od najsmrtonosnijih terorističkih napada u poslijeratnoj Evropi. Iako nikada nije osuđen za sam napad, njegovo ime dovođeno je u vezu s tadašnjim krajnje desnim političkim krugovima.

Nakon odlaska iz Italije živio je u Velikoj Britaniji, gdje je sarađivao s britanskim krajnje desnim aktivistima. Po povratku u Italiju osnovao je Forza Nuovu, organizaciju koja je godinama bila jedna od najistaknutijih neofašističkih političkih grupa u toj zemlji.

Uz Fiorea je u Beogradu boravila i Gloria Callarelli, generalna sekretarka Forza Nuove i jedna od vodećih osoba unutar Alijanse za mir i slobodu.

Veze sa skupom u Rusiji

Posebnu pažnju privlači činjenica da su brojni učesnici beogradske konferencije ranije prisustvovali kongresu održanom prošle godine u Sankt Peterburgu.

Taj skup organizovale su organizacije povezane s ruskim milijarderom Konstantinom Malofejevim, biznismenom poznatim po bliskim vezama s Kremljom i podršci različitim konzervativnim i nacionalističkim pokretima širom Evrope.

Nakon sastanka u Rusiji formirana je organizacija pod nazivom Međunarodna liga antiglobalista, poznata i kao „Paladini“. Mreža okuplja različite krajnje desne organizacije iz više zemalja i zagovara političku saradnju protiv globalizacije, zapadnih integracija i liberalnih društvenih politika.

Upravo zbog prisustva velikog broja istih učesnika, beogradska konferencija se u pojedinim analizama posmatra kao nastavak procesa međunarodnog povezivanja evropskih ultradesničarskih pokreta pod okriljem proruskih političkih mreža.

Španski i grčki predstavnici

Špansku delegaciju predvodio je Gonzalo Martín, potpredsjednik stranke Demokracia Nacional, jedne od najpoznatijih krajnje desnih organizacija u Španiji.

Martín je također bio među učesnicima kongresa u Sankt Peterburgu, čime je dodatno potvrđena povezanost beogradskog skupa sa širim međunarodnim mrežama krajnje desnice.

Iz Grčke je doputovao Ioannis Zografos, predstavnik pokreta K-21. Ta organizacija nastala je nakon sloma Zlatne zore, nekada najutjecajnije grčke ekstremno desne organizacije.

Grčki sudovi su 2020. godine Zlatnu zoru proglasili kriminalnom organizacijom nakon višegodišnjeg sudskog procesa. Gotovo 70 članova i funkcionera te organizacije osuđeno je zbog različitih krivičnih djela, uključujući vođenje kriminalne organizacije i nasilne napade na političke protivnike.

Govorio i nekadašnji vođa zabranjene neonacističke organizacije

Među govornicima se našao i Goran Davidović, poznat pod nadimkom „Firer“, nekadašnji lider organizacije Nacionalni stroj.

Ustavni sud Srbije zabranio je Nacionalni stroj 2011. godine zbog širenja rasne, nacionalne i vjerske mržnje. Organizacija je godinama bila simbol srbijanske neonacističke scene.

Davidović je ranije bio osuđen zbog organizovanja i podsticanja napada na antifašističke skupove u Novom Sadu. Nakon višegodišnjeg boravka u inostranstvu vratio se u Srbiju 2019. godine, nakon što je prvobitna presuda protiv njega poništena u žalbenom postupku.

Njegovo pojavljivanje na konferenciji dodatno je pojačalo kritike organizatora i učesnika skupa.

Poruke protiv EU, NATO-a i Kosova

Prema izvještajima sa događaja, sadržaj konferencije bio je u skladu s političkim profilom učesnika.

Govornici su zagovarali približavanje evropskih država Rusiji, kritikovali Evropsku uniju i NATO te se protivili migracijama i liberalnim društvenim politikama. Posebna meta kritika bile su politike koje se odnose na prava LGBTQ osoba, kao i koncept multikulturalizma.

Tokom rasprava više puta su izneseni stavovi protiv američkog utjecaja u Evropi, dok je nezavisnost Kosova također predstavljena kao jedno od ključnih političkih pitanja oko kojih učesnici zauzimaju zajednički stav.

Konferencija u Beogradu još jednom je pokazala da evropski krajnje desni pokreti nastavljaju jačati međusobne veze i međunarodnu saradnju. Ujedno je potvrdila postojanje mreže političkih organizacija koje, uprkos razlikama među državama iz kojih dolaze, dijele zajedničke stavove o Rusiji, Evropskoj uniji, migracijama i savremenim društvenim pitanjima.