Od izbjeglica do zajednice koja je promijenila Sent Luis: Amerikanci otvorili priču o Bosancima koji su iznova gradili život

Priča o desetinama hiljada ljudi koji su tokom i nakon rata napustili Bosnu i Hercegovinu i novi život počeli graditi u Sent Luisu ponovo je dospjela u fokus u ovom američkom gradu.

University of Missouri–St. Louis organizirao je panel posvećen iskustvima bosanskohercegovačkih izbjeglica koje su se nakon rata naselile u Sent Luisu i njihovom doprinosu gradu u kojem je tokom protekle tri decenije nastala jedna od najvećih bosansko-američkih zajednica u Sjedinjenim Američkim Državama.

Panel pod nazivom „Bosnian Immigrants in St. Louis“ održan je 17. septembra u Blanche M. Touhill Performing Arts Centeru Univerziteta Missouri–St. Louis.

Univerzitet je događaj predstavio kao razgovor o iskustvima izbjeglica iz BiH koje su nakon rata preselile u Sent Luis i načinu na koji su pomogle oblikovati jednu od najvećih i najaktivnijih bosansko-američkih zajednica u SAD-u.

U središtu razgovora bile su lične priče – od trenutka kada su ljudi iz BiH postali izbjeglice do početaka potpuno novih života u Americi.

„Učesnici će podijeliti lične priče o tome kako su postali izbjeglice, kako su ponovo izgradili svoje živote i kako su doprinijeli kulturnom, ekonomskom i građanskom životu našeg regiona“, naveo je University of Missouri–St. Louis najavljujući razgovor.

Među učesnicima bio je Akif Cogo, kojeg američki univerzitet predstavlja kao bosansko-američkog historičara.

Uz njega je učestvovao Patrick McCarthy, osnivač Bosnia Student Projecta, programa čije veze s Bosnom i Hercegovinom sežu do ratnih i prvih poslijeratnih godina.

Na panelu je govorio i Elvir Ahmetovic, bosansko-američki edukator i aktivista, kao i Damir Husamovic, bivši predsjednik Bosnian Islamic Center of St. Louis.

Njihove biografije predstavljaju različite dijelove priče o zajednici koja je u Sent Luisu nastajala nakon što su hiljade ljudi protjeranih iz svojih domova tokom rata u BiH utočište pronašle upravo u ovom dijelu Misurija.

Doseljavanje je bilo toliko veliko da je bosanskohercegovačka zajednica tokom godina postala prepoznatljiv dio identiteta grada, posebno njegovog južnog dijela.

Njeni tragovi nisu ostali samo u restoranima, trgovinama i drugim biznisima. Ljudi porijeklom iz BiH uključivali su se u obrazovanje, lokalne institucije, privredu, vjerski i kulturni život te druge segmente američkog društva.

Upravo je promjena perspektive važna u novom razgovoru na University of Missouri–St. Louis. Bosanci više nisu predstavljeni samo kroz iskustvo rata i izbjeglištva nego kroz pitanje šta su napravili nakon dolaska u SAD i kako su utjecali na sredinu koja ih je primila.

Sent Luis je tokom 1990-ih postao jedno od glavnih američkih odredišta izbjeglica iz BiH.

Veliki broj porodica naselio se u južnim dijelovima grada, posebno oko Bevo Milla, a područje je s vremenom dobilo toliko snažan bosanskohercegovački identitet da se za njega koristio i naziv „Little Bosnia“.

Bosanskohercegovački trag u Sent Luisu danas je vidljiv i kroz Sebilj, repliku sarajevskog Sebilja postavljenu u Bevo Millu. On je postao jedan od prepoznatljivih simbola veze između Sarajeva i američkog grada u kojem su novi dom pronašle hiljade ljudi iz BiH.

Priča o zajednici dobila je novu pažnju i tokom ovogodišnjeg Svjetskog prvenstva u nogometu.

Britanski Guardian u julu je objavio veliku reportažu o Bosancima u Sent Luisu povodom utakmice Bosne i Hercegovine i SAD-a. List je razgovarao s ljudima koji su u Ameriku došli kao izbjeglice, ali čija djeca danas odrastaju s istovremenim osjećajem pripadnosti Bosni i Hercegovini i SAD-u.

Američka lokalna televizija First Alert 4 ranije je pratila i okupljanje bosanskohercegovačkih navijača tokom utakmice BiH i Kanade.

„To je jednostavno veoma važno, to je naša stvar. Ako si Bosanac, moraš voljeti nogomet“, rekao je tada za američku televiziju Ali Vajramovic, jedan od navijača okupljenih u Sent Luisu.

Tri decenije nakon najvećeg vala dolaska izbjeglica iz BiH, University of Missouri–St. Louis sada je tu priču vratio na mjesto na kojem ona više nije samo priča o tome kako su Bosanci stigli u Ameriku, nego i o tome šta su napravili nakon što su tamo stigli.