U intervjuu za kiparsku novinsku agenciju 4. oktobra, novi američki ambasador na Kipru John Breslou predstavio je planove za modernizaciju vazduhoplovne baze "Andreas Papandreu" u Pafosu, kako bi mogla da prihvata velike američke vojne transportne avione.
Najavio je i češće dolaske američkih ratnih brodova u kiparske luke, kao i proširenje zajedničkih vojnih aktivnosti.
Međutim, posebnu političku težinu imala je jedna njegova izjava: uvjeravanje da će "Sjedinjene Američke Državeštititi Kipari u budućnosti".
Iako ta izjava ne predstavlja formalnu američku bezbjednosnu garanciju, ona odražava sve intenzivniju saradnju dvije zemlje.
Za državu, koja je decenijama održavala bliske veze sa Moskvom, sa nepovjerenjem posmatrala američku spoljnu politiku i nije članica NATO, perspektiva širenja američkog vojnog prisustva predstavlja značajan geopolitički zaokret.
To je možda i najjasniji dosadašnji pokazatelj postepenog udaljavanja Kipra od Rusije i sve čvršćeg strateškog povezivanja sa Sjedinjenim Državama.
Ovaj zaokret posebno je upadljiv kada se uzme u obzir politička istorija Kipra.
U godinama nakon sticanja nezavisnosti od Velike Britanije 1960. godine, Republika Kiparnastojala je da održava ravnotežu u odnosima između Istoka i Zapada.
Pod vođstvom arhiepiskopa Makariosa III, prvog predsjednika nezavisnog Kipra, zemlja je 1961. postala jedna od osnivačica Pokreta nesvrstanih – organizacije država koje nisu željele da se svrstaju ni uz jednu od dvije tadašnje supersile: Sjedinjene Države i Sovjetski Savez.
Takav pristup omogućio je Nikoziji da održava bliske odnose sa Sovjetskim Savezom, a da pritom ne prekida veze sa Zapadom, piše DW.
Čak i nakon ulaska u Evropsku uniju 2004. godine, Kipar je zadržao snažne političke, ekonomske i vojne veze sa Moskvom.
Nasuprot tome, odnosi sa Sjedinjenim Državama ostali su u sjenci turske invazije na ostrvo 1974. godine i američkog propusta da odlučnije reaguje protiv Ankare.
Sjedinjene Države dale su prednost očuvanju strateških odnosa sa Turskom, važnom saveznicom u NATO, umjesto zauzimanja oštrijeg stava prema invaziji.
Takva američka politika podstakla je široko rasprostranjeno antiameričko raspoloženje na Kipru, koje je kulminiralo nasilnim protestom ispred američke ambasade u Nikoziji 19. avgusta 1974. godine. Tokom demonstracija ubijen je američki ambasador Rodžer Dejvis.
Nepovjerenje je dodatno produbljeno 1987. godine, kada su Sjedinjene Države uvele embargo na izvoz oružja Republici Kipar. Zvanično obrazloženje bilo je sprječavanje trke u naoružanju na ostrvu i izbjegavanje poteza koji bi mogli da ugroze napore za rješavanje kiparskog sukoba.
Američki embargo na oružje doprinio je tome da se kiparska Nacionalna garda, odnosno oružane snage Republike Kipar, u velikoj mjeri osloni na ruske sisteme naoružanja. Time je Kremlj učvrstio svoju poziciju jednog od glavnih vojnih partnera ove zemlje.
Reakcija Kipra na rusku aneksiju Krima 2014. godine pokazala je koliko su te veze bile snažne.
Kiparska vlada izrazila je ozbiljne rezerve prema uvođenju oštrijih sankcija Rusiji na nivou EU. Tadašnji ministar spoljnih poslova Joanis Kasulides upozorio je da bi takve mjere mogle da imaju razorne posljedice po kiparsku privredu.
Odnosi sa Moskvom dodatno su produbljeni u februaru 2015. godine, kada je predsjednik Nikos Anastasiadis posjetio rusku prijestonicu i potpisao niz sporazuma sa predsjednikom Vladimirom Putinom.
Među njima je bio i memorandum o pomorskoj saradnji, koji je omogućavao ruskim ratnim brodovima da posjećuju kiparske luke. Moskva je takođe pristala na povoljnije uslove otplate kredita od 2,5 milijardi evra koji je Kipru odobrila 2011. godine.
