Namjenska industrija Federacije BiH godinama je bila jedan od ključnih motora ekonomskog rasta – sektor koji je iz godine u godinu bilježio snažnu ekspanziju i probijao rekorde izvoza.
No, čini se da taj zamah polako slabi. U posljednja četiri mjeseca pojavili su se prvi ozbiljni signali usporavanja, a ostaje da se vidi da li je riječ o kratkotrajnoj oscilaciji ili početku većeg trenda pada.
Prema saznanjima BiznisInfo.ba, izvoz namjenske industrije u BiH prvi put nakon dugo vremena bilježi značajan pad, što otvara važno pitanje: Šta se zapravo događa?
U prvoj polovini godine industrija je nastavila impresivan uzlet. Izvoz za šest mjeseci iznosio je oko 238 miliona KM, što je 34% više u odnosu na isti period prošle godine.
Ali već u drugom dijelu godine trend se dramatično preokreće. Ukupan izvoz za deset mjeseci bio je 355 miliona KM, što je rast u odnosu na isti period lani od tek 3%.
To znači da se početna prednost gotovo u potpunosti istopila. Najveći pad vidljiv je kada se uporedi period juli-oktobar:
- 2025: 116,5 miliona KM
- 2024: 156 miliona KM
Drugim riječima – u posljednja četiri mjeseca zabilježen je pad od skoro 40 miliona KM.
Ako se ovakav trend nastavi i u novembru i decembru, postoji realna mogućnost da cjelogodišnji izvoz bude niži nego prošle godine, prvi put nakon dugog niza rasta.
Do pada je moglo doći zbog niza vanjskih i unutrašnjih faktora i „šokova“.
- Američke carine od 30% – ogroman udarac za domaću industriju
Od početka avgusta na snazi su nove američke carine na oružje i municiju iz BiH. SAD su bile najveći kupac bh. namjenskih proizvoda – i ovaj potez je direktno pogodio kompletan sektor.
- Kolaps najvećeg proizvođača – Igman Konjic
Igman, najveća kompanija u vlasništvu Federacije BiH i porodice Ahmetlić iz Tešnja, u septembru je potpuno obustavio proizvodnju zbog nedostatka baruta. Proizvodnja je kasnije nastavljena zahvaljujući isporukama iz Srbije, ali stanje je i dalje teško.
U prvih šest mjeseci 2025. Igman je ostvario:
