Ruski diplomata Aleksandar Aleksandrovič Krasij (Aleksandr Krasii) ove je godine postao akreditovani pomoćnik vojnog atašea u Srbiji, samo pet godina nakon što su bugarski mediji objavili da je protjeran iz te zemlje u špijunskom skandalu koji je izbio između Sofije i Moskve.
Podaci iz ruskih baza ukazuju na to da je Aleksandar Krasij povezan sa ruskom vojnom obavještajnom službom (GRU), saznaje Systema, istraživačka jedinica Radija Slobodna Evropa na ruskom jeziku.
Istraživanje RSE ukazuje na to da je Krasij bio u Srbiji oko godinu dana nakon protjerivanja iz Bugarske, ali se tek 2026. pojavljuje na diplomatskoj listi kao pomoćnik vojnog atašea.
Protjerivanje ovog ruskog diplomate dogodilo se u jeku istrage u Bugarskoj zbog serije eksplozija u skladištima oružja, za šta su tada bili osumnjičeni ruski državljani.
Moskva je tada negirala bilo kakvu umiješanost u incidente.
Bivši diplomata i konsultant iz oblasti geopolitike i sigurnosti Nikola Lunić kaže za RSE da ovaj slučaj ukazuje da se odnos institucija Srbije prema tom problemu, koji već dugo traje, nije mijenjao.
RSE je u ranijem istraživanju iz 2023. identifikovao trojicu ruskih diplomata koji su svoju diplomatsku misiju u Srbiji započeli nakon što su protjerani ili stavljeni na "crnu listu" u zemljama EU, u mjesecima nakon ruske invazije na Ukrajinu 2022.
RSE je tada utvrdio da je jedan od njih povezan sa jedinicom Federalne službe sigurnosti (FSB) optuženom za cyber napade na američki energetski sektor, a drugi sa Ruskom obavještajnom službom za vanjske poslove.
Jedan od njih je i dalje ruski diplomata u Srbiji.
Ministarstvo vanjskih poslova Bugarske protjeralo je krajem aprila 2021. još jednog ruskog diplomatu. To je bilo, kako su naveli u saopštenju od 29. aprila, jedno u nizu protjerivanja, a ruski ambasador pozvan je na razgovor.
Iako Ministarstvo nije objavilo njegov identitet, to su učinili bugarski mediji. Privatna informativna agencija Zona News i bugarski javni servis objavili su dva dana kasnije da je riječ o potpukovniku Aleksandru Krasiju, koji je bio pomoćnik ruskog vojnog atašea.
Zona News je navela da je to saznala "iz svojih izvora" i kasnije saopštila da je javni servis od njih preuzeo tu informaciju bez navođenja izvora. Ta agencija je objavila da Krasij mora napustiti Bugarsku najkasnije do 5. maja.
Krasij je, prema navodima Bugarske nacionalne televizije, postao diplomata te zemlje krajem 2020, a u Bugarsku stigao početkom 2021. godine.
Navodi se i da je tokom četvoromjesečnog boravka imao jedan javni događaj - u ime ruskog ministra odbrane Sergeja Šojgua dodijelio je Orden aktivisti udruženja "Rusofil" u Bugarskoj.
Na sajtu tog udruženja objavljena je vijest sa tog događaja, kao i fotografija Krasija sa njenim članovima. RSE nije dobio odgovor Bugarske nacionalne televizije i Zone News kako su utvrdile da je Krasij protjerani diplomata, a o njegovom protjerivanju iz Bugarske nije stigao odgovor ni iz udruženja "Rusofil".
Nešto više od godinu dana od protjerivanja, Krasij je fotografisan na događaju državnog Univerziteta odbrane u Beogradu. Fotografisan je među nastavnicima i polaznicima na usavršavanju u Školi nacionalne odbrane, vojnoškolskoj ustanovi.
RSE je tu identifikovao Krasija, između ostalog, i na osnovu oznake na uniformi koju je nosio na događaju i na kojoj piše – "A.A.Krasii".
Ime Aleksandra Krasija prvi put se pojavljuje 2026. na diplomatskoj listi, zvaničnom popisu stranih diplomata koji se periodično ažurira, a koji objavljuje Ministarstvo vanjskih poslova Srbije. Iste godine, RSE ga je identifikovao na dva događaja u Beogradu.
U aprilu je prisustvovao polaganju vijenaca uoči zasjedanja Međuvladinog srpsko-ruskog komiteta za trgovinu, ekonomsku i naučno-tehničku saradnju.
Nekoliko sedmica kasnije, u maju, fotografisan je u šetnji "Besprijekornog/Besmrtnog puka", ceremoniji koja je nastala u Rusiji 2012. godine u znak sjećanja na poginule borce Crvene armije u Drugom svjetskom ratu.
