Izraelski izvoznici u Evropu redovno prikrivaju porijeklo proizvoda uzgojenih na okupiranim palestinskim područjima kako bi ostvarili pravo na nezakonite porezne olakšice, čime se jača ekonomija tamošnjih naselja, otkrila je istraga jedne organizacije za ljudska prava.
Pošiljke se namjerno pogrešno označavaju, a neprofitna organizacija Global Echo tvrdi da se time potiče ekonomija naseljenika, piše The Guardian.
Pravna neprofitna organizacija Global Echo analizirala je više od 30.000 izvoznih dokumenata za hiljade izraelskih pošiljki u Ujedinjeno Kraljevstvo i Evropsku uniju tokom osmogodišnjeg razdoblja.
Utvrđeno je da je jedna od šest istraženih pošiljki sadržavala poljoprivredne proizvode porijeklom iz ilegalnih naselja u okupiranoj Palestini i na sirijskoj Golanskoj visoravni.
Ko odobrava ovakav sistem
Od toga je najmanje 42 posto bilo pogrešno označeno kao da je uzgojeno u Izraelu.
- Ovo nije iznimka i nije slučajnost - izjavila je Emily Schaeffer Omer-Man, izvršna direktorica organizacije Global Echo te dodala:
- Riječ je o sistemu koji su Ujedinjeno Kraljevstvo i EU održavali i odobravali.
Organizacija stoga poziva vladu Ujedinjenog Kraljevstva da preispita kontrole uvoza iz Izraela te je najavila pravne korake ako britanska porezna i carinska uprava ne riješi probleme s provjerom.
Međutim, istraga organizacije Global Echo pokazala je da pogrešno označena roba iz naselja čini "značajnu i ponavljanu komponentu" poljoprivredne trgovine između Izraela i Evrope posljednjih godina, kako se navodi u izvještaju na 400 stranica.
Prikrivanjem porijekla proizvoda iz naselja uvoznicima se omogućuje da traže niže uvozne carine.
Zbog toga voće i povrće s okupiranih područja postaje konkurentnije u evropskim trgovinama, dok se istovremeno smanjuju porezni prihodi evropskih vlada.
Konačni učinak je da evropski potrošači i vlade nesvjesno subvencioniraju poljoprivredu u naseljima.
Izvještaj je otkrio da su izraelski izvoznici sistematski koristili pravne rupe ili prevaru kako bi robu uvezli u Evropu pod oznakom "uzgojeno u Izraelu", služeći se trima glavnim tehnikama.
Neki proizvođači navode tačnu adresu i poštanski broj naselja, ali svoje proizvode deklariraju kao izraelske.
Taj pristup Global Echo naziva "skrivanjem naočigled svima".
Takvo zavaravajuće označavanje omogućeno je tehničkim sporazumom između Izraela i EU iz 2005. godine, a potiču ga i smjernice izraelske porezne uprave, iako se u njima priznaje da proizvodi iz naselja nemaju pravo na niže carine.
Time se teret otkrivanja i ispravnog oporezivanja robe s okupiranog teritorija prebacuje na granične službenike EU i Ujedinjenog Kraljevstva.
Druga dva pristupa koja su istražena uključuju prevaru, iako su ih izraelski poduzetnici javno detaljno opisali na sjednici Knesseta 2015. godine.
Kompanije iz naselja ili navode "lažnu adresu" koja upućuje na proizvodnju unutar priznatih granica Izraela, ili "miješaju" robu iz naselja s izraelskim proizvodima za izvoz, često u rashladnim ili pakirnim postrojenjima, te cijelu pošiljku označavaju kao "uzgojeno u Izraelu".
